‘Warmtebedrijf Tilburg gaat gewoon aan de slag’

Publiek Warmtebedrijf Tilburg gaat vanaf 1 juli aan de slag in de geest van de nog niet aangenomen Wet collectieve warmte. Achter de schermen is de kersverse directeur Barry Scholten druk bezig met het maken van plannen. Zoals het er nu uitziet, zijn de eerste twee projecten van Warmtebedrijf Tilburg nieuwbouwprojecten waar een ZLT-net gerealiseerd gaat worden.  

“Er gebeurt momenteel relatief weinig op het gebied van collectieve warmte in Nederland. Als je dan kansen wilt benutten, moet je als gemeente zelf aan de slag.” Met deze woorden legt Barry Scholten, de kersverse directeur van Warmtebedrijf Tilburg, uit waarom Tilburg een publiek warmtebedrijf opricht. Scholten werkte eerder voor Ennatuurlijk en IF Technology en heeft dus ruime ervaring met de warmtesector.

Structuur sluit aan op Wcw
Warmtebedrijf Tilburg begint officieel 1 juli en is al voorbereid op de verwachte Wet collectieve warmte (Wcw), ook al is die nog niet aangenomen. “We hopen dat de Wcw niet controversieel wordt verklaard na de val van dit kabinet. Iedereen heeft er baat bij als er duidelijkheid komt over de spelregels. Het is niet verstandig om dit stil te laten liggen. Mijn hoop is dan ook dat we snel door kunnen.” Warmtebedrijf Tilburg hoeft bovendien niet te wachten op de invoering van de Wcw, zegt Scholten. “We starten nu al met een structuur die aansluit bij wat de Wcw voor ogen heeft. We gaan gewoon aan de slag. Dat is hard nodig, want de gemeente Tilburg heeft hoge ambities.”

Meest betaalbare oplossing
Scholten denkt dat er een belangrijke rol is weggelegd voor publieke warmtebedrijven in de warmtetransitie. “Het warmtenet is op heel veel plekken de meest betaalbare oplossing. Nu heeft de gemeente de regie en kan ze kavels aanwijzen. Vervolgens zijn er de publieke warmtebedrijven om warmtenetten aan te leggen met een zo laag mogelijke impact op de bewoners. Wij hoeven geen winst te maken voor aandeelhouders. We willen zorgen voor duurzame en betaalbare warmte, in het publieke belang.” Dat betekent ook dat betaalbaarheid en rechtvaardigheid centraal staan in de bedrijfsvoering, zegt hij. “We werken toe naar een robuuste en sociaal verantwoorde tariefstructuur, gebaseerd op het ‘kosten-plus’-model dat ook in de Wcw wordt genoemd.”

Lokale bronnen optimaal benutten
De eerste stappen zet Warmtebedrijf Tilburg in de nieuwbouw. In Tilburg-Zuid zijn concreet plannen voor de aanleg van een vijfde generatie lage temperatuur-netwerk (ZLT). “Daar willen we omgevingswarmte, bijvoorbeeld uit een wko of aquathermie, zo efficiënt mogelijk benutten. Daarom kijken we ook naar cascadering, waarbij we middentemperatuurwarmte uit bronnen zoals bijvoorbeeld aqua- en geothermie eerst gebruiken voor bestaande bouw, en die vervolgens doorcascaderen naar de ZLT-netten in nieuwbouw. Zo benut je de beschikbare bronnen optimaal. Dat is nodig omdat Tilburg niet veel grote bronnen heeft. Je moet dus creatief zijn met wat er lokaal wel beschikbaar is.”

Samenwerken in en om de stad
Warmtebedrijf Tilburg gaat nauw samenwerken met ontwikkelaars, woningcorporaties en andere belanghebbenden. “Voor de nieuwbouw zijn ontwikkelaars nu ons eerste aanspreekpunt. We presenteren daar onze concepten en leggen uit wat de impact is op ruimtebeslag, duurzaamheid en prijs. Ze zijn soms wat huiverig om afhankelijk te zijn van een publieke partij. Het helpt dat we een op zichzelf staande BV zijn, met korte lijnen en professionele slagkracht.” Tilburg heeft een grote nieuwbouwopgave. ZLT-netten liggen daarbij voor de hand, zegt Scholten. “In grote dichtbebouwde gebieden waar nog niets is, is ZLT de beste oplossing. Zeker als je kijkt op macroniveau en ook rekening houdt met netcongestie. Daarom sorteert de gemeente voor op ZLT. Voor ons is het de uitdaging om als publiek warmtebedrijf een commercieel aantrekkelijk aanbod te maken voor de ontwikkelaars en uiteindelijk de eindgebruikers.”

Pragmatische houding
“Een belangrijk onderdeel van het toekomstige succes zit in de regie van de gemeente”, benadrukt Scholten. “Als er geen regie gevoerd wordt, loop je het risico dat ontwikkelaars allemaal eigen warmtepompen installeren en dat er versnippering ontstaat. Terwijl juist het collectieve net, waarin je warmte en koude kunt uitwisselen tussen verschillende gebieden, de maatschappelijke kosten verlaagt. Daarnaast zal gekeken moeten worden naar een pragmatische oplossing voor samenwerking met bestaande partijen zoals Warmtebedrijf Ennatuurlijk. Daar waar al warmtenetten liggen wil je dubbele infrastructuur voorkomen.”

Bewonersparticipatie via de gemeente
Op de vraag hoe bewoners worden betrokken bij de warmtetransitie, is Scholten duidelijk. “Daar gaat het warmtebedrijf niet over. Dat is een taak van de gemeente. Wat wij wel gaan doen, is zorgen dat er een robuust en betaalbaar systeem ligt, dat aansluit bij de ambities van de gemeente. Als uitvoeringsorganisatie leveren wij de technische en financiële onderbouwing. Wel gaan wij als warmtebedrijf uitleg geven aan de bewoners over het proces om aangesloten te worden en de impact van onze warmte en koude oplossingen.”

Professionals aantrekken
Scholten had verwacht dat het lastig zou zijn om professionals uit de warmtesector aan te trekken. “Maar ik zie dat ons maatschappelijke profiel en de innovaties die we willen realiseren in duurzaamheid juist jonge professionals aantrekken die hier graag willen werken, omdat ze echt bijdragen aan de energietransitie.” Waar Warmtebedrijf Tilburg over vijf jaar staat? Scholten: “We starten nu met twee gebieden. Daar kunnen we flink mee aan de slag. Parallel werkt de gemeente aan het warmteprogramma, waarin wordt bepaald welke wijken als eerste van het gas af gaan. Als wij ook de bestaande bouw mogen aanpakken, dan verwacht ik dat onze organisatie snel groeit naar enkele tientallen medewerkers.”